Tiền lương và các chế độ bảo hiểm khi ngừng việc do dịch bệnh

Tiền lương và các chế độ bảo hiểm khi ngừng việc do dịch bệnh

Hits: 753

Tiền lương và các chế độ bảo hiểm khi ngừng việc do dịch bệnh

Vào đêm ngày 11/03/2020 theo giờ Việt Nam, Tổng Giám đốc Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) – Ghebreyesus đã chính thức tuyên bố dịch COVID-19 (Corona) là đại dịch toàn cầu. Với thực trạng hiện nay, nhiều địa điểm, khu dân cư đã bị phong tỏa, cách ly. Nhiều người lao động (NLĐ) do từng tiếp xúc với ca nhiễm nên thuộc diện bị cách ly tập trung. Các doanh nghiệp thuộc khu vực – nơi có người bị nhiễm bệnh hoặc doanh nghiệp có nhân viên bị nhiễm bệnh đều phải tạm ngưng hoạt động và đóng cửa để ngăn ngừa sự lây lan của nguồn dịch.

Như vậy, tiền lương sẽ được chi trả như thế nào trong thời gian doanh nghiệp phải đóng cửa hay NLĐ phải ngừng việc để thực hiện cách ly phòng, chống nhiễm virus Corona? Liệu các doanh nghiệp và NLĐ có phải đóng Bảo hiểm xã hội (BHXH), bảo hiểm y tế (BHYT) và bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) trong thời gian nghỉ việc do dịch bệnh để được hưởng các chế độ hay không? Đây chắc hẳn đang là thắc mắc của rất nhiều người.

1) Tiền lương sẽ được chi trả như thế nào trong thời gian doanh nghiệp phải đóng cửa hay NLĐ phải ngừng việc để thực hiện cách ly phòng, chống nhiễm virus Corona?

Đối với những trường hợp mà NLĐ hay doanh nghiệp phải tạm ngừng làm việc để thực hiện việc cách ly phòng chống nhiễm virus Corona được xem là vì lý do khách quan (do dịch bệnh nguy hiểm). Pháp luật lao động có quy định về vấn đề tiền lương mà doanh nghiệp sẽ chi trả cho NLĐ trong giai đoạn này. Theo đó, tiền lương có thể do hai bên tự thỏa thuận với nhau trên tinh thần doanh nghiệp có sự động viên tinh thần, hỗ trợ tài chính cho NLĐ trong thời gian họ phải nghỉ việc ngoài ý muốn. Đồng thời, trong tình hình hiện nay, NLĐ cũng cần phải có sự thấu hiểu và san sẻ với doanh nghiệp trong giai đoạn khó khăn hiện tại.

Vấn đề tiền lương sẽ được giải quyết cụ thể như sau:

+ Trường hợp 1: Theo quy định của pháp luật lao động hiện hành thì NLĐ và doanh nghiệp được phép tự thỏa thuận với nhau về việc cho NLĐ nghỉ việc không hưởng lương và thời gian nghỉ việc cụ thể[1].

Lưu ý: Trường hợp 1 được áp dụng khi và chỉ khi mà NLĐ đồng ý với thỏa thuận nghỉ việc không hưởng lương, còn nếu NLĐ không đồng ý thì không thể áp dụng trường hợp này.

+ Trường hợp 2: Doanh nghiệp có thể áp dụng trả lương ngừng việc cho NLĐ vì lý do dịch bệnh (thực hiện phòng, ngừa Corona). Trong trường hợp này, việc ngừng việc không phải xuất phát từ lý do chấm dứt hợp đồng lao động hay tạm hoãn thực hiện hợp đồng lao động. Do đó, khi ngừng việc thì hai bên có thể tự thỏa thuận với nhau về khoảng thời gian ngừng việc cụ thể và tiền lương mà doanh nghiệp sẽ trả cho NLĐ trong thời gian ngừng việc ấy[2].

Lưu ý: Trong trường hợp 2, mặc dù tiền lương là do hai bên thỏa thuận với nhau, tuy nhiên, mức lương mà doanh nghiệp chi trả cho NLĐ không được thấp hơn mức lương tối thiểu vùng nơi NLĐ đang làm việc.

Tình huống Tiền lương chi trả theo thỏa thuận khi ngừng việc
Một công ty chuyên kinh doanh nội thất ở quận 7, thành phố Hồ Chí Minh đã bị phong tỏa, đóng cửa toàn bộ, sau khi một khách hàng đã từng đến đây vừa được bệnh viện xác nhận là dương tính với virus Corona.

 

Trong trường hợp này, do công ty thuộc khu vực quận 7, thành phố Hồ Chí Minh và mức lương tối thiểu đối với vùng I sẽ được áp dụng, trả cho NLĐ làm việc trong khu vực này, cụ thể là 4.420.000 đồng/tháng[3] (từ ngày 01/01/2020).

Document

Do đó, công ty và các nhân viên phải nghỉ việc do công ty bị đóng cửa có thể thỏa thuận với nhau về một mức lương thấp hơn so với mức lương trong Hợp đồng lao động. Tuy nhiên, không được thấp hơn mức 4.420.000 đồng/tháng.

Một siêu thị tại quận Hải Châu, thành phố Đà Nẵng đã phải tạm thời đóng cửa khi có một nhân viên nữ tại công ty này được xác nhận là dương tính với virus Corona. Cùng với đó, toàn thể nhân viên công ty phải ngừng việc. Trong trường hợp này. Do siêu thị ở quận Hải Châu, thành phố Đà Nẵng. Mức lương tối thiểu áp dụng đối với khu vực này tương ứng với mức lương tối thiểu áp dụng đối với vùng II, cụ thể là 3.920.000 đồng/tháng (từ ngày 01/01/2020).

Do đó, công ty và các nhân viên phải ngừng việc có thể thỏa thuận với nhau về một mức lương thấp hơn so với mức lương trong Hợp đồng lao động. Tuy nhiên, không được thấp hơn mức 3.920.000 đồng/tháng.

2) Các doanh nghiệp có phải đóng BHXH, BHYT và BHTN trong thời gian NLĐ nghỉ việc do dịch bệnh để họ được hưởng các chế độ hay không?

Đối với NLĐ phải nghỉ việc do doanh nghiệp đóng cửa:

Tình huống cụ thể: Tại thành phố Hồ Chí Minh, các hoạt động giáo dục và đào tạo đã và đang được tạm ngừng. Cụ thể, trên thực tế, các trường học, các cơ sở đào tạo và trung tâm ngoại ngữ đã phải đóng cửa toàn bộ, dừng các hoạt động dạy và học kể từ sau tết âm lịch cho đến nay. Toàn bộ các giáo viên; công, nhân viên của những trường học, cơ sở đào tạo và trung tâm ngoại ngữ nêu trên phải tạm thời nghỉ việc để thực hiện cách ly phòng, chống virus Corona. Nếu sau 01 tháng, khi dịch bệnh được kiểm soát ở mức ổn định, những tổ chức, cơ sở này được xác nhận là đã an toàn thì sẽ được phép mở cửa, hoạt động trở lại. Nhiều người thắc mắc rằng, liệu những trường học, cơ sở đào tạo và trung tâm ngoại ngữ này có phải đóng BHXH, BHYT và BHTN trong thời gian các giáo viên; công, nhân viên phải nghỉ việc do dịch bệnh, để họ được hưởng các chế độ và cảm thấy yên tâm hơn khi phòng, chữa bệnh không?

Việc các trường học, cơ sở đào tạo và trung tâm ngoại ngữ nêu trên phải đóng cửa, đã và sẽ gây ảnh hưởng không nhỏ đến công việc, thu nhập cũng như cuộc sống của các giáo viên; công, nhân viên tại các tổ chức, cơ sở này. Theo quy định thì các tổ chức, cơ sở này chỉ được phép tạm dừng đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất[4]. Thời gian dừng đóng tối đa là 12 tháng. Tuy nhiên, để có thể tạm dừng đóng quỹ hưu trí và tử tuất thì tổ chức và cơ sở đó phải đáp ứng đủ các điều kiện sau:

  1. Số giáo viên; công, nhân viên thuộc diện tham gia BHXH phải tạm thời nghỉ việc chiếm từ 50% trên tổng số nhân viên của tổ chức, cơ sở giáo dục – đào tạo đó trở lên[5].
  2. Tổ chức, cơ sở giáo dục, đào tạo đó bị thiệt hại trên 50% tổng giá trị tài sản do dịch Corona gây ra (không kể đến giá trị tài sản là đất đai)[6].

Do đó, nếu không đáp ứng đủ 2 điều kiện nêu trên thì các tổ chức, cơ sở đó vẫn phải thực hiện nghĩa vụ đóng đầy đủ vào quỹ hưu trí, tử tuất, quỹ ốm đau, thai sản, BHTN, BHYT, BHTN[7].

Lưu ý: Đối với những giáo viên; công, nhân viên ngừng việc mà vẫn được hưởng lương thì họ và tổ chức, cơ sở giáo dục, đào tạo nơi mình làm việc, công tác sẽ thực hiện nghĩa vụ đóng các khoản nêu trên theo mức tiền lương được nhận. Còn đối với trường hợp giáo viên; công, nhân viên nghỉ việc không hưởng lương thì sẽ không phải đóng[8].

Đối với trường hợp NLĐ nghỉ việc do buộc phải đi cách ly:

Tình huống cụ thể: Cũng với tình huống như đã nêu trên, nhưng đối với trường hợp của một số giáo viên; công, nhân viên bị buộc phải đi cách ly hay tự cách ly tại nhà do từng tiếp xúc với người nhiễm virus Corona:

Trong trường hợp này, bên cạnh việc các tổ chức, cơ sở giáo dục, đào tạo vẫn phải thực hiện nghĩa vụ đóng đầy đủ vào quỹ hưu trí, tử tuất, quỹ ốm đau, thai sản, BHTN, BHYT, BHTN[9] (trừ trường hợp đáp ứng được các điều kiện tạm dừng đóng quỹ hưu trí và tử tuất)[10]. Thì những giáo viên; công, nhân viên này, mặc dù không phải do họ bị mắc bệnh truyền nhiễm, không thuộc trường hợp ốm đau và không phải điều trị. Tuy nhiên, họ bắt buộc phải nghỉ việc để thực hiện công tác phòng, chống dịch, nên vẫn sẽ được đảm bảo các quyền lợi về BHXH. Cụ thể, những người này sẽ được hưởng chế độ ốm đau theo (trong thời gian bị cách ly)[11].

Lưu ý: Những người thuộc diện buộc cách ly phải được cấp Giấy chứng nhận thời gian thực hiện cách ly y tế (đối với những người thực hiện cách ly tại cơ sở y tế) và Giấy chứng nhận nghỉ việc hưởng BHXH (đối với những người thực hiện cách ly tại nhà) để làm căn cứ hưởng chế độ ốm đau[12].

Trên đây là tư vấn của Luật Nghiệp Thành về vấn đề “Tiền lương và các chế độ bảo hiểm được giải quyết ra sao khi ngưng việc do dịch bệnh?”

Nếu các bạn thấy bài viết hữu ích thì Bạn cùng chúng tôi lan tỏa tri thức cho Cộng đồng bằng cách nhấn “Chia sẻ” bài viết này.

Nếu các bạn thấy bài viết hữu ích thì Bạn cùng chúng tôi lan tỏa tri thức cho Cộng đồng bằng cách nhấn “Chia sẻ” bài viết này.

Luật Nghiệp Thành cảm ơn các bạn đã xem, chia sẻ và mong nhận được phản hồi, góp ý bổ sung.

 

Biên tập: Võ Thị Minh Thương.

Luật sư hướng dẫn: Luật sư Thuận.

[1] Điều 116.3 Bộ luật Lao động 2012

[2] Điều 98.3 Bộ luật Lao động 2012

[3] Điều 3.1.(a) và Phụ lục ban hành kèm Nghị định 90/2019/NĐ-CP

[4] Điều 16.1.(b) Nghị định 115/2015/NĐ-CP

[5] Điều 16.2.(a) Nghị định 115/2015/NĐ-CP

[6] Điều 16.2.(b) Nghị định 115/2015/NĐ-CP

[7] Điều 16.2 Nghị định 115/2015/NĐ-CP

[8] Điều 42.8 Quyết định 595/QĐ-BHXH

[9] Điều 16.2 Nghị định 115/2015/NĐ-CP

[10] Điều 16.1.(b) Nghị định 115/2015/NĐ-CP

[11] Mục 1, Công văn số 422/BHXH-CSXH ngày 13/02/2020

[12] Mục 2, Công văn số 422/BHXH-CSXH ngày 13/02/2020

 

 

 

 

Document
Hãy để đội ngũ chuyên gia tư vấn cho bạn!

DỊCH VỤ TƯ VẤN, LÀM HỒ SƠ NHẬN THỪA KẾ, NHẬN TẶNG CHO NHÀ ĐẤT

Categories: Lao động
Tags: tag

About Author

Write a Comment

Your e-mail address will not be published.
Required fields are marked*